date_range شنبه ۳۱ شهریور ۱۳۹۷ access_time ۰۸:۱۴:۰۰ ق.ظ

هوش مصنوعی و روبات‌ها علاوه بر حذف، شغل‌های زیادی را نیز ایجاد می‌کنند

هوش مصنوعی و روبات‌ها علاوه بر حذف، شغل‌های زیادی را نیز ایجاد می‌کنند
منبع خبر: فرصت امروز

با رشد فزاینده فناوری های کامپیوتری و هوش مصنوعی، احتمال جایگزینی بسیاری از مشاغل در آینده ای نه چندان دور وجود خواهد داشت.

خودکارسازی یا اتوماسیون، پدیده جدیدی نیست؛ ماشین ها از زمان انقلاب صنعتی به تدریج جایگزین نیروی انسانی شدند. اتوماسیون برای اولین بار در صنایع دستی مثل بافت دستی و همینطور، کشاورزی و سپس در تولید انبوه و در سال های اخیر در بسیاری از کارهای اداری ظاهر شده است.

هوش مصنوعی و روبات‌ها علاوه بر حذف، شغل‌های زیادی را نیز ایجاد می‌کنند

با افزایش درآمد حاصل از پیشرفت های فناوری و تزریق آن به اقتصاد، تقاضا برای نیروی انسانی مجددا افزایش یافت و زمینه های شغلی جدیدی به وجود آمدند.

اما نسل جدید ماشین های هوشمند که حاصل پیشرفت های فزاینده ای در زمینه هوش مصنوعی (AI) و روباتیک هستند می توانند بسیاری از مشاغل انسانی فعلی را با مشاغل جدید جایگزین کنند؛ مانند گذشته مشاغل جدیدی برای انسان ایجاد می شود اما نگرانی اصلی اینجاست که با کاهش هزینه ی ماشین های هوشمند به مرور زمان و همینطور افزایش توانایی و قابلیت های آن ها، تعداد مشاغل موجود برای انسان کافی نباشد.

براساس پژوهش های گذشته تا اواسط دهه ۲۰۳۰ تا سقف ۳۰درصد از مشاغل موجود در OECD (سازمان توسعه و همکاری اقتصادی) در معرض ریسک اتوماسیون قرار می گیرند، اما براساس جدیدترین پژوهش ها در بریتانیا و گزارش جدید چین در نشست انجمن اقتصاد جهانی تیانجین در سپتامبر ۲۰۱۸، این اتفاق به دو دلیل نخواهد افتاد.

مطلب مرتبط: هوش مصنوعی و فرصت های اشتغال زایی در آینده / بازگشت به علوم انسانی در عصر هوش مصنوعی

در درجه اول، صرفا وجود پتانسیل اتوماسیون به معنی عملی شدن آن نیست. اتوماسیون به معیارهای متعدد اقتصادی، سیاسی، قانونی و سازمانی وابسته است؛ هر کدام از این معیارها می توانند به نوعی مانع اتوماسیون شوند یا حداقل آن را به تاخیر بیندازند.

براساس تحلیل های ریسک موجود، تا سال ۲۰۳۷ تقریبا ۲۰درصد از مشاغل موجود در بریتانیا را می توان با هوش مصنوعی و فناوری های مرتبط جایگزین کرد از سویی به دلیل پتانسیل بالاتر چین در اتوماسیون به ویژه در زمینه های کشاورزی و تولید، آمار جایگزینی مشاغل در این کشور به ۲۶درصد خواهد رسید. به این آمار اثر جایگزینی هم گفته می شود.

در درجه دوم و مهم تر از هر چیز، هوش مصنوعی و فناوری های مرتبط منجر به رشد اقتصادی هم می شوند و مانند موج های گذشته تحولات فناوری از جمله پیشرانه های بخار و کامپیوتر، فرصت های شغلی جدیدی را ایجاد می کنند. برای مثال سیستم های روبات و هوش مصنوعی بهره وری را افزایش، هزینه ها را کاهش و کیفیت و تنوع خدمات شرکت ها را بهبود می دهند.

سازمان های موفق در این زمینه ها با افزایش سود روبه رو خواهند شد و می توانند سود حاصل را مجددا در شرکت های خود یا در کسب و کار های دیگر سرمایه گذاری کنند (از طریق سهام دارهایی که سود سهام دریافت می کنند و سودهای سرمایه را تبدیل می کنند، این کار را انجام می دهند.)

سازمان ها برای ماندن در رقابت باید حداکثر منافع را به شکل قیمت پایین تر (منطبق با کیفیت) به مشتری منتقل کنند، این کاهش هزینه ها بر افزایش سطوح درآمد واقعی تاثیر می گذارند. در نتیجه قدرت خرید خانوارها افزایش پیدا می کند و سازمان ها برای پاسخگویی به تقاضای بیشتر، باید نیروی انسانی بیشتری را استخدام کنند. به این پدیده اثر درآمد گفته می شود، اثر درآمد می تواند اثر جایگزینی شغل ها را خنثی کند.

براساس پژوهش های اخیر روی اقتصادهای OECD و چین به عنوان بزرگترین اقتصاد نوظهور، آمار و ارقام مربوط به اثر درآمد و جایگزینی مشاغل برای بریتانیا ارائه شدند. براساس این سناریو پیش بینی می شود هوش مصنوعی تقریبا جای ۷ میلیون شغل (۲۰درصد) را در بریتانیا بگیرد اما تقریبا به همان تعداد شغل برای نیروی انسانی ایجاد خواهد شد، بنابراین اثر خالص هوش مصنوعی بر مشاغل بریتانیا نسبتا خنثی ارزیابی می شود.

تحلیل های دقیق تر از افزایش سود خالص مشاغل در بخش هایی مثل بهداشت و درمان خبر می دهند؛ تقاضا در این بخش ها به دلیل افزایش جمعیت مسن بالا می رود اما به دلیل نیاز مداوم به ارتباط انسانی، محدودیت هایی برای اتوماسیون به وجود خواهد آمد. جایگزینی معنادار مشاغل در حوزه هایی مثل تولید و خودروهای بدون سرنشین، حمل ونقل و قانون گذاری این سودها را جبران خواهد کرد.

در چین تاثیر منفی بر اشتغال در زمینه کشاورزی دیده می شود که روند طولانی مدتی است و با افزایش تولید و خدمات جبران نمی شود. از طرفی چین هم مانند بریتانیا به دلیل افزایش جمعیت مسن، پتانسیل خوبی در زمینه بهداشت و درمان خواهد داشت.

عجیب است که تاثیر هوش مصنوعی بر مشاغل بخش صنعتی چین، خنثی ارزیابی شده است؛ یعنی با افزایش دستمزدها، پتانسیل قابل توجهی برای اتوماسیون تولید در چین وجود خواهد داشت؛ این احتمال هم وجود دارد که چین به یکی از پیشتازان تولید محصولات بهبودیافته AI تبدیل شود (محصولاتی مثل روبات ها، خودروهای بدون سرنشین، پهپادها و . . .) و به این صورت چهارمین تحول صنعتی شکل بگیرد.

در مقیاس کلی تر تخمین زده می شود اقتصاد چین در زمینه هوش مصنوعی و فناوری های مرتبط بیش از ۲۰درصد تولید ناخالص داخلی این کشور را تا سال ۲۰۳۰ تشکیل دهد و به این صورت درآمدهای واقعی افزایش پیدا خواهند کرد. در نتیجه تقاضا برای کالاها و خدماتی که به نیروی انسانی نیاز دارند (به ویژه در زمینه هایی که اتوماسیون و خودکارسازی دشوارتر است)، افزایش پیدا می کند.

نکته رضایت بخشی وجود ندارد؛ چالش دولت و کسب وکار

براساس تخمین ها جایی برای نگرانی در مورد بیکاری انبوه وجود ندارد، اما نباید به این آمار راضی بود. در میان تحولات صنعتی گذشته، آخرین تحول صنعتی رکود قابل توجهی را در نیروی کار، بازارها و مدل های کسب وکار به وجود آورد.

در چین تقریبا ۲۰۰ میلیون شغل در دو دهه آینده جایگزین خواهد شد و در نتیجه بخش زیادی از نیروی انسانی به ناچار به مشاغل جدید روی می آورند. البته چین از اوایل دهه ۱۹۸۰ شاهد مهاجرت های بزرگ کارگرها از روستا به شهر بوده است، اما این فرآیند به این سادگی نخواهد بود. با توجه به جمعیت سالخورده چین، برای افزایش مهاجرت باید تقاضای نیروی کار بیشتر برآورده شود.

مطلب مرتبط: تاثیر روبات ها بر آینده شغلی انسان ها

دولت و کسب وکار هر دو در حداکثر سازی مزایای هوش مصنوعی و فناوری های مرتبط و درعین حال حداقل سازی هزینه ها نقش دارند. برای حداقل سازی هزینه ها باید در آموزش مشاغل جدید به کارگران، بهبود مهارت های دیجیتال آن ها سرمایه گذاری شود و از طرفی هم سیستم آموزشی باید بر آن دسته مهارت های انسانی متمرکز شود که خودکارسازی آن ها دشوارتر است. از این دسته مهارت ها می توان به خلاقیت، همکاری، ارتباطات فردی و مهارت های کارآفرینی و مدیریتی اشاره کرد. کسب وکارها هم در تشویق فرهنگ یادگیری نقش دارند.

هوش مصنوعی برای دولت رشد اقتصادی و درآمدهای مالیاتی را به دنبال دارد. افزایش درآمد منجر به بهبود سیستم های اجتماعی و بهداشت و درمان برای آن دسته از افراد می شوند که تطبیق با فناوری های جدید را دشوار می دانند. اهمیت این معیارها در توسعه مزایای بالقوه هوش مصنوعی و فناوری های مرتبط با آن در سطح جامعه نهفته است.

تصویرها
هوش مصنوعی و روبات‌ها علاوه بر حذف، شغل‌های زیادی را نیز ایجاد می‌کنند
نمایش موجودیت‌ها